Voor 22.00 uur besteld, morgen in huis Gratis verzending vanaf €50 Extra lange bedenktermijn t/m 31 januari 2019!
9,5
Keukenmessen
& snijden
Pannen
& kookgerei
Messen slijpen
& onderhoud
Zakmessen
& multitools
Zaklampen
& batterijen
Verrekijkers
& scopes
Outdoor
& gear
Nieuwste
producten
Aftikkers

How-to

Hoe slijp je een beitel?

De beitel is een populair gereedschap onder houtbewerkers en klussers. Je maakt ermee inkepingen of gebruikt hem om stukken hout weg te hakken. Natuurlijk zijn er ook beitels specifiek voor steen of zelfs metaal. Stuk voor stuk ontzettend handig, maar wel op één voorwaarde: ze moeten scherp zijn. Het liefst vlijmscherp.

Doordat je beitels vaak voor tamelijk robuuste klussen gebruikt, krijgt de snede het vaak flink te verduren. Zeker wanneer je de beitel gebruikt in combinatie met een zware hamer en er diep mee het hout in wilt hakken. Afhankelijk van hoe vaak je zo’n beitel gebruikt, moet je deze met enige regelmaat slijpen. Hiervoor bestaan verschillende manieren, die we graag met je delen.

Beitel slijpen op wetstenen

Onze favoriete optie is het slijpen van beitels op wetstenen. Hoe je het ook wendt of keert: je krijgt hiermee te allen tijde het scherpste resultaat. Als je het goed doet, tenminste. Want, toegegeven: slijpen op een slijpsteen vereist enige kunde. Dat geldt voor messen, scharen en ook zeker voor beitels. Maar het is eenvoudig te leren.

Vouw herstellen - slijphoek bepalen

Net als voor scharen geldt, kan een beitel slechts eenzijdig geslepen worden. Je begint hierbij met het herstellen van de vouw. Dit is de schuine kant van de beitel, het feitelijk werkende gedeelte. In hoeverre herstel nodig is, is afhankelijk van de staat van de beitel. Is de laatste slijpbeurt al een poos geleden of heb je de beitel aan zware omstandigheden blootgesteld, dan is het verstandig te beginnen met een grove slijpsteen (korrel 100 tot 400 ongeveer). Hiermee neem je relatief veel materiaal weg en maak je de snede weer recht.

Om te beginnen met het aanscherpen van de snede, is het van belang vast te stellen vanuit welke hoek je moet slijpen. In het geval van beitels is dit doorgaans ongeveer 30 graden, maar het verschilt enigszins per beitel. De vorm en grootte van het snijvlak van een beitel zijn hierbij een groot voordeel ten opzichte van het slijpen van messen. De snede is immers duidelijk zichtbaar. Echter kan het daarentegen wel lastiger zijn om de hoek tijdens het slijpen vast te houden. Hiervoor zijn houders te verkrijgen waar je je beitel in vastzet. Deze houders kun je overigens ook prima zelf maken en wanneer je enige ervaring hebt opgedaan, zullen ze niet meer nodig zijn.

Gebruik de lengte van de slijpsteen

Waar je bij het vlakken van de platte zijde gebruikmaakt van de breedte van je slijpsteen, benut je voor het slijpen van de snede juist de lengte van de steen. Je slijpt nu dus in verticale richting, van onder naar boven en weer terug. Zorg ervoor dat je de gehele lengte van de slijpsteen gebruikt. Zo voorkom je namelijk dat je de steen op een specifieke plek uitholt, hetgeen vervolgens ook weer effect heeft op de vorm van de snede van de beitel. Verder mag je bij het slijpen van een beitel best enige kracht uitoefenen, zeker wanneer deze erg bot is. Bij messen raden we dit ten strengste af, vanwege de dunne en daardoor gevoelige lemmeten. Beitels zijn echter aanmerkelijk dikker en kunnen wel een stootje verdragen.

Fijnslijpen en polijsten

Nadat je de vouw hebt hersteld, is het tijd voor het fijnere werk. Met een slijpsteen in een hoge korrelgrootte maak je de beitel scherper dan hoe deze uit de fabriek kwam. Afhankelijk van welke slijpstenen je tot je beschikking hebt en hoe scherp je je beitel wilt hebben, kun je overwegen om alleen bijvoorbeeld een korrel 1000-steen te gebruiken of het fijnslijpen te verdelen over meerdere stenen. Je kunt na het herstel van de vouw bijvoorbeeld een korrel 800 nemen, verder gaan met 1500, 3000, 6000 en vervolgens zover als je zelf wilt gaan.

Als finishing touch gebruik je een lederen strop met diamantpasta, waardoor de snede zal gaan glimmen. Dit laatste doe je door het snijvlak van de beitel bovenaan de strop te plaatsen en ‘m vervolgens naar je toe te trekken. Niet teveel kracht zetten en zeker niet de omgekeerde beweging maken, namelijk duwen. Ervan uitgaande dat je je beitel hiervoor op slijpstenen al vlijmscherp hebt geslepen, zul je dan namelijk makkelijk door het leer heen snijden.

De braam verwijderen

Na het slijpen van de snede hoort er een braam te zijn ontstaan aan de voorzijde van de beitel. Je verwijdert deze door de lange, platte zijde van de beitel lichtjes bij te slijpen. Daarbij verwijder je op deze manier eveneens eventuele roestaanslag. Je plaatst de platte kant van de beitel horizontaal op de slijpsteen en beweegt deze met een duwende beweging over de steen. Vervolgens trek je de beitel weer terug en herhaal je deze beweging.

Let wel op dat je de beitel steeds plat houdt en niet diagonaal over de zijkanten van de slijpsteen beweegt. Het gevolg zou kunnen zijn dat je de beitel uitholt. Door je vrije hand op de rug van de beitel te leggen, geef je wat tegendruk. Mocht dit desondanks lastig gaan, doordat de beitel bijvoorbeeld aanmerkelijk langer is dan de breedte van de slijpsteen en er een soort hefboomeffect ontstaat, zorg er dan voor dat je in ieder geval het uiteinde (de kant van de snede dus) vlakt. Dit is immers het gedeelte dat je tijdens het klussen het meest gebruikt.

Andere slijpmethoden

Natuurlijk zijn slijpstenen niet de enige oplossing voor botte beitels. Je kunt bijvoorbeeld ook gebruikmaken van elektrische (band)slijpmachines. De Work Sharp Knife & Tool Sharpener en de Work Sharp Multi Sharpener Ken Onion Edition zijn hier uitstekende voorbeelden van. Of beschik je over een slijpmachine van Edge Pro, kies dan voor de scharenslijpaccessoires, die zich ook goed lenen voor het slijpen van beitels. Een soortgelijk hulpstuk bestaat ook voor Tormek-slijpmachines.

Slijp je toch liever met de hand, maar niet op slijpstenen? Dan is de welbekende Spyderco 204MF Sharpmaker een prima optie. Een alternatief zou het Work Sharp Guided Sharpening System kunnen zijn. Je merkt het al, mogelijkheden genoeg!

Wil je graag meer weten over het slijpen van zakmessen, keukenmessen, scharen, vaststaande messen of slijpen in het algemeen? Lees dan vooral verder, via de links onderaan deze pagina. Of heb je andere vragen? Stel ze dan gerust!


Lees meer